Bunama

Bunama zihinsel işlevlerin tamamını etkileyen, dil, hafıza ve yargı yeteneği üzerinde aşamalı olarak gerçekleşen bir bozukluktur. Genellikle ileri yaşlarda görüldüğü bilinmesine karşın herhangi bir yaşta ortaya çıkabilir. Yapılan araştırmalarda 65-74 yaş arası nüfusun yüzde 1’i, 75-84 yaş arası nüfusun yüzde 14’ü ve 85 yaş üstü nüfusun yüzde 47’sinde bunama olduğunu saptamıştır. Bu sonuca göre ilerleyen yaşın demans yani bunama için önemli bir risk olduğu kabul edilmiştir. Yaşlanmanın yanında cinsiyet, eğitim, sosyal sınıf gibi pek çok faktör bunamayı etkilemektedir. Yani bunama yaşlanmanın kaçınılmaz sonucu olarak düşünülmemelidir.

Bunamanın en önemli nedeni Alzheimer hastalığıdır. Bunama görülen kişilerin yarısından fazlasında Alzheimer hastalığı bulunmaktadır. Vasküler yani damar kökenli bunama ise inme gibi nedenlerle beyne kan taşıyan damarların tıkanarak hasarlanması ve zihinsel faaliyetleri etkilemesidir ki bu sorun da bunamanın ikinci en önemli nedenidir.

Bunama önceden kestirilebilir bir sorun değildir. Aids, parkinson, huntington, pik ve jacob hastalığı gibi çeşitli hastalıkların da sonucu olabilmektedir. Bu hastalıklar beynin dış katmanlarını etkileyerek bunamaya sebep olmaktadır.

Bunama yavaş başlangıçlı bir sorundur. Farklı insanlarda farklı ilerleme tarzına sahiptir. Bazen hafıza kaybını andırır şekilde ilerlerken bazen çok yavaş ilerleyerek isimleri ya da olayları unutma ile belirginleşir. Unutulan ya da hatırlanmayan şeylerin zamanı kişiler arasında farklılık gösterir. Bazı hastalar yakın geçmişi tamamen unuturken, bazı hastalar uzak geçmişi hatırlayamaz. Bazı kişiler tanıdık yüzleri hatırlayamamaktadır.

Bunama sorunu ile karşı karşıya kalan kişilerde bilişsel bozulmaya duygusal bozulmalar da eşlik etmektedir. Yaşadıkları bu zorlu deneyim endişe, öfke ve huzursuzluğa neden olmakta saldırganlık, bunalım ve ilgisizlik gibi sonuçlara neden olmaktadır.

Bunama kolaylıkla geri döndürülebilir bir durum değildir. Genel olarak giderek kötüleşmekte, beynin yıkımına neden olmaktadır. Bunama yaşayan kişiler kendi bakımlarını yetememekte ve genellikle ölüme kadar bakım gereksinimi yaşamaktadırlar.

Yorum Yaz